Έχουν φωνή τα νομίσματα;

Η αρχαιολογική επιστήμη είναι πλέον βέβαιη πως πίσω από κάθε νόμισμα κρύβεται ένα σύμβολο από την ιστορία της πόλης,από τη μυθολογία,το βασίλειο ανθρώπων, ζώων ή φυτών, μια πρόσκληση να μας ταξιδέψει στο κόσμο του.

Όπως το νόμισμα που αντίκρυσε ένας γεωργός, κάποια χρόνια πριν, να ξεπετάγεται μέσα από τα σπλάχνα της Οινοχωρίτικης γης, καθώς έσκαβε το χωραφάκι του. Σαστισμένος από το γεμάτο χώματα θησαυρό, άρχισε να τον περιεργάζεται:

« Ποια να είναι η προέλευση του;
Τί να σημαίνουν άραγε…ένα δόρυ…ένα τσαμπί σταφύλι…για δες,αυτό δε μοιάζει με σαγόνι κάποιου ζωντανού;», μονολογούσε με απορία.

Και θα έπαιρνε καιρό ωσότου το αρχαίο νόμισμα αποκαλύψει τα μυστικά του.
Πάντως, ευθύς αμέσως, ο γεωργός πήρε το δρόμο για το τόπο όπου το εύρημα του θα φυλάσσονταν με ασφάλεια από ανθρώπους που έχουν την αγάπη και τις γνώσεις να διαφυλάξουν τη κληρονομιά του. Κάπως έτσι,το μικρό αυτό νόμισμα έφτασε να διαμένει στο Αρχαιολογικό Μουσείο της Χαιρώνειας, πλάι σε άλλους θησαυρούς της πατρικής κληρονομιάς μας.

Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή:

Κάποτε, βασιλιάς της Κ α λ υ δ ώ ν α Σ στην Αιτωλία ήταν ο Οινέας. Κάθε χρονιά, προσέφερε τους πρώτους καρπούς της σοδειάς στους θεούς του Ολύμπου. Κάποια χρονιά, τι συμφορά, ξέχασε να τιμήσει την Άρτεμη, τη θεά του κυνηγιού. Εκείνη, εξοργισμένη με την ύβρη, έστειλε ένα τεράστιο κ ά π ρ ο, ένα αγριογούρουνο δηλαδή,που κατέστρεψε σπαρτά, αμπέλια, ελαιώνες, σπέρνοντας παντού τρόμο και πανικό.

Τότε, ο γιος του βασιλιά, ο Μελέαγρος κάλεσε τους αρίστους των Ελλήνων,τους ρωμαλέους του τόπου ν´αφανίσουν το τρομερό θεριό: ανάμεσά τους, ο ήρωας της Αττικής Θησέας, οι δίδυμοι γιοι του Δία Κάστωρ και Πολυδεύκης, ο ηγέτης των Αργοναυτών Ιάσονας που έφερε το χρυσόμαλλο δέρας κι άλλοι γενναίοι πολλοί.

Συμμετείχε και μια γυναίκα,η περίφημη κυνηγός Αταλάντη, που φαίνεται κατάφερε με τη δεξιοτεχνία της να τραυματίσει το κάπρο πίσω από το αυτί. Ορμησε, με μιας, ο Μελέαγρος, τότε, και του κατάφερε το θανάσιμο χτύπημα με το ακόντιο του, στα πλευρά.

Έτσι γλύτωσε η Καληδόνα από το τρομερό θηρίο. Το δέρμα του, μάλιστα, το βασιλόπουλο το χάρισε ως έπαθλο στην όμορφη Αταλάντη που τον είχε γοητέψει.

Και το αίνιγμα ξεκινά να λύνεται…
Μελετώντας,μαθαίνουμε πως η Καληδόνα

βρισκόταν στα μέρη της Αιτωλικής Συμπολιτείας, με άλλα λόγια, σε ένα ισχυρό κράτος της αρχαίας Ελλάδας. Οι Αιτωλοί, λοιπόν, άρχισαν να κόβουν χάλκινα νομίσματα από τον πρώιμο 3ο αιώνα π.Χ.,τη περίοδο της μεγάλης ακμής τους.
Χαραγμένα είχαν τα σύμβολα από τη τοπική παράδοση του γνωστού μύθου του Κ α λ υ δ ώ ν ι ο υ Κ ά π ρ ο υ:

• η αιχμή του δόρατος συμβόλιζε τη σημαντική στρατιωτική ισχύ της ιστορικής συμμαχίας,
• ο βότρυς( το τζαμί με το σταφύλι) ένδειξη αφθονίας της γης, της παραγωγής και εμπόριου κρασιού,
• η σιαγόνα του κάπρου, ως σύμβολο δύναμης, πολεμικής ορμής και κυνηγιού μαρτυρούσε την ικανότητα αντιμετώπισης μεγάλων κινδύνων.

Τα νομίσματα έκαναν την εμφάνιση τους στον Ελλαδικό χώρο στα τέλη του 7 ου αιώνα π.Χ. Στην αρχή,κόβονταν νομίσματα από ήλεκτρο,ένα κράμα χρυσού και αργύρου.Αργότερα, απέκτησαν μεγαλύτερη λάμψη, έγιναν αργυρά ή χρυσά.

Ως τότε, οι άνθρωποι χρησιμοποιούσαν για τις συναλλαγές τους τον αντιπραγματισμό, αντάλλασσαν δηλαδή ένα προϊόν με κάποιο άλλο. Την εποχή που περιγράφει ο Όμηρος,υπολόγιζαν την αξία κάθε πράγματος με μέτρο αξίας τα βόδια, φυσικά εκείνος που είχε πολλά βόδια θεωρούνταν πολύ τυχερός.
Οι Μυκηναίοι συναλλάσσονταν με τάλαντα,σε σχήμα το τομάρι του βοδιού. Αλλού, υπήρχαν νομίσματα σε σχήμα δελφινιού…

Η δυνατότητα κοπής νομίσματος φανέρωνε αυτονομία και δύναμη για ένα κράτος. Ανάλογα με τη περιοχή μάλιστα, το βάρος του υπολογιζόταν με διαφορετικό σταθμιστικό κανόνα. Ο πιο παλιός ήταν της Αίγινας και τον αποδέχτηκε η Φωκίδα, η Βοιωτία, τα νησιά του Αιγαίου κ.α.

Αργότερα, τέθηκε σε ισχύ ο αθηναϊκός κανόνας, ο οποίος εξαπλώθηκε σε ολόκληρο τον ελληνικό κόσμο. Τα ορυχεία αργύρου στο Λαύριο, τον 5 ο αιώνα π.Χ., με τη ξακουστή καθαρότητα, έκαναν το αθηναϊκό νόμισμα, τη γλαύκα με σήμα τη κουκουβάγια, να ανταλλάσσεται σε όλα τα πλάτη και μήκη του τότε κόσμου!

Την εποχή του Μ. Αλεξάνδρου, οι χρυσοί « Αλέξανδροι» φτιαγμένοι από τον χρυσό των περσικών θησαυροφυλακίων που απεικόνιζαν το μεγάλο στρατηλάτη Αλέξανδρο, ένωναν τον αρχαίο ελληνικό κόσμο.

Νόμισμα που έχει βρεθεί στο Οινοχώρι.

Εκτός από μυθικός ιδρυτής της Μακεδονικής δυναστείας ο Ηρακλής ήταν το πρότυπο του Αλεξάνδρου.  Νομίσματα που απεικονίζουν τον Μ. Αλέξανδρο ως Ηρακλή.